{..Run away..}
Lśniące księżycową poświatą srebro, tak jak złoto - zawsze było symbolem zamożności, a posiadanie wytworzonej z niego zastawy czy biżuterii jednoznacznie wskazywało na wysoką pozycję społeczną zajmowaną przez właściciela. Choć nie tak popularne jak złoto, srebro nie może narzekać na niepowodzenie i ma wielu swoich amatorów na całym świecie.
Jego związek z wilkołakami początek ma w skojarzeniu jego barwy z jasną tarczą Księżyca (który przecież nazywany jest "Srebrnym Globem"). Wierzono, i zresztą wierzy się nadal, że metal ten jest niezawodnym sposobem na zgładzenie likantropa. Dokładnie nie wiadomo dlaczego wilkołaki obawiają się srebra, ale wiele przemawia za specyficzną budową tego pierwiastka i jego właściwościami. Jednak zanim zagłębimy się w rozważania na temat kontaktów srebro-wilkołaki, przyjrzyjmy się paru faktom związanym z tym "księżycowym metalem":
Nazwa: Srebro
Symbol chemiczny: Ag
Liczba atomowa: 47
Masa atomowa: 107,868u
Grupa/okres w tabeli: I pob./V
Izotopy: 107Ag (51,8%), 109Ag (48,2%)
Występowanie
Zawartość srebra w skorupie ziemskiej wynosi około 0,1 g/t, należy więc ono do pierwiastków stosunkowo rzadkich. Srebro występuje prawie wyłącznie w postaci siarczków; znacznie rzadziej spotyka się rudy stanowiące halogenki srebra. Złoża srebra rodzimego, odgrywające dużą rolę do okresu średniowiecza, są dziś prawie całkowicie wyczerpane. Dotyczy to także bogatych złóż południowoamerykańskich, wyeksploatowanych po odkryciu Ameryki przez Hiszpanię. Srebro występuje ponadto, w ilościach na ogół mniejszych niż 0,1%, w wielu rudach siarczkowych, np. rudach miedzi i ołowiu. Srebro jest w związku z tym wytwarzane przez wiele krajów, przy czym na kontynent amerykański przypada ciągle jeszcze przeszło 50% produkcji.
Właściwości fizyczne
Srebro zajmuje pierwsze miejsce wśród metali jako przewodnik ciepła i elektryczności. Daje się dobrze polerować i wykazuje dużą zdolność odbijania światła. Jest miększe i bardziej ciągliwe niż miedz. Duża ciągliwość srebra, jak również miedzi i złota, wiąże się z ich strukturą regularną o najgęstszym ułożeniu atomów.
Otrzymywanie
Czyste rudy srebra zawierające przynajmniej 0,01% Ag poddaje się z reguły, po wzbogaceniu przez flotację, przeróbce metodą cyjankową. Ponieważ Ag(I) tworzy z cyjankiem bardzo trwały kompleks, srebro ługuje się z rudy rozcieńczonym roztworem NaCN, przy czym utlenienie siarczku, np. do tiosiarczanu, umożliwia całkowite rozpuszczenie. Srebro strąca się następnie z roztworu cynkiem (cementacja). Metoda amalgamatowa, odgrywająca jeszcze pewną rolę w wytwarzaniu złota, ma w przypadku srebra znaczenie tylko historyczne. Około 50% srebra otrzymuje się jako produkt uboczny w procesie przeróbki zawierających srebro rud ołowiu, a około 30% - z rud miedzi. Ołów zawierający przynajmniej 0,005% srebra poddaje się przeróbce metodą Parkesa. Ze stopionego ołowiu ekstrahuje się srebro stopionym cynkiem. Wykorzystuje się tu fakt, że ciekły ołów i ciekły cynk nie mieszają się z sobą, a współczynnik podziału srebra między cynk i ołów wynosi około 300. Dla przeprowadzenia ekstrakcji do ołowiu dodaje się około 1% cynku, a krzepnący początkowo podczas oziębiania stop cynk-srebro-ołów jest usuwany z powierzchni. Następnie powtarza się ekstrakcję, dopóki zawartość srebra w ołowiu nie zmaleje do około 0,0005%. Cynk oddziela się przez destylację, a bogaty w srebro stop ołowiu poddaje się kupelacji, przy czym ołów przekształca się, przez ogrzewanie w strumieniu powietrza, w tlenek, natomiast srebro pozostaje w postaci metalu. Z zawierającej srebro miedzi otrzymuje się srebro, obok innych metali szlachetnych, przez obróbkę szlamu anodowego, powstającego podczas elektrolitycznej rafinacji miedzi Dokładne oczyszczanie srebra przeprowadza się, analogicznie jak w przypadku miedzi, elektrolitycznie. Ponieważ zapotrzebowanie na srebro wynosi około 150-200% produkcji bieżącej, odzyskiwanie srebra ma duże znaczenie praktyczne.
Reakcje
Srebro nie jest atakowane przez tlen, stopiony metal wykazuje jednak zdolność rozpuszczania dużych ilości tlenu, które wydzielają się podczas krzepnięcia. Ozon atakuje jednak metal z utworzeniem czarnego AgO. Jest to czuła reakcja na ozon. Czernienie srebrnych przedmiotów na powietrzu, a także np. srebrnych łyżek pod wpływem określonych potraw, jest wynikiem powierzchniowego tworzenia siarczku srebra pod wpływem śladów H2S lub bogatego w siarkę białka w obecności tlenu. Srebro, jako metal szlachetny, nie jest atakowane przez kwasy nie utleniające, jest również odporne na działanie stopionego NaOH. Rozpuszcza się jednak w średnio stężonym kwasie azotowym oraz w gorącym stężonym kwasie siarkowym. Rozpuszcza się również w roztworze cyjanku w obecności tlenu. Jony srebra działają silnie toksycznie na drobnoustroje; już małe stężenia całkowicie hamują wzrost bakterii.
Zastosowanie
Około 1/3 produkcji srebra zużywa się do otrzymywania halogenków srebra do celów fotograficznych. Ponieważ srebro wykazuje większe przewodnictwo elektryczne i odporność na korozję niż miedz, stosuje się je zamiast miedzi do celów specjalnych w elektrotechnice i elektronice (około 25% produkcji), a w przemyśle chemicznym do wykładania zbiorników; ponadto srebro jest używane jako katalizator w procesach oksydacyjnego odwodornienia i utleniania, a także do wyrobu luster. Do innych celów, np. do wytwarzania monet, biżuterii i przedmiotów użytkowych (około 20% zużycia srebra), stosuje się stopy srebra z miedzią, odznaczające się większą twardością niż czyste srebro. Na przykład tzw. srebro standardowe, stosowane jeszcze na początku XX wieku do wyrobu monet, zawiera 92,5% Ag i 7,5% Cu. Inne stopy srebra, np. z Mg, Pd lub Pt, są stosowane w przemyśle elektronicznym.
(fakty pochodzą ze strony: http://republika.pl/uopch/data/pierwiastki/srebro.htm)
Pogląd o skuteczności srebra w starciach z wilkołakami powstał najprawdopodobniej w czasach średniowiecza, kiedy to ludzkość była szczególnie wrażlliwa i podatna na opowieści o potworach, czarownicach, diabłach i demonach, które rzekomo miały ją na ziemi prześladować. Jak by to nie było, srebro okazało się być odwiecznym wrogiem wilkołaków i wpisało się w karty kultury tak samo jak czosnek w przypadku wampirów. Historie o wilkołakach potwierdzają ten fakt - przykładem jest historia Bestii z Gevaudan, w której dopiero użycie srebrnej strzelby z srebrnymi nabojami przyniosło zamierzony skutek, czyli zabiło bestię.Srebro jest główną bronią na wilkołaki, ale równoległe z nim idą jeszcze inne sposoby może nie na zabicie, ale na wyleczenie chorego: ukłucie w czoło (/spuszczenie krwi), nie otwieranie drzwi, zarzucenie fartucha i tym podobne.
Jak pokazuje to wiele filmów i niektóre opowieści wilkołaki wystrzegają się zabójczego dla nich srebra zarówno pod postacią ludzką, jak i zwierzęcą. Nie noszą, ba, nawet nie tykają się srebra, nie trzymają go w domu. Cytat z jednego z filmów dobrze to ukazuje, bo przecież "jaki szanujący się wilkołak miałby w domu srebro"? ("Dog Soldiers") Za to w "wyścigu zbrojeń", jak w skrócie można opisać film "Underworld", mówi się, że srebro owszem zabija, ale niewielka jego dawka (typu jedna kula) może spowolnić przemianę podczas pełni. Lecz srebro nie jest jedynym sposobem na zabicie wilkołaka, ale o tym w dziale "Czym jest wilkołak?".
Podsumowując, srebro nie tylko nadaje się do wyrobu pięknej biżuterii, lekarstw, ale jest również związane ze sferą, z którą wielu ludzi nie chce mieć nic wspólnego, pochopnie (i często niewłaściwie) ją osądzając, a konkretnie z opowieściami o wilkołakach. Szlachetny, ale kryjący w sobie wiele tajmnic, magiczny kruszec, jakim jest srebro, wciąż będzie przyciągało nas swoją księżycową poświatą i z taką samą mocą odstraszało stworzenia nocy, takie jak przykładowo właśnie wilkołaki...
Jego związek z wilkołakami początek ma w skojarzeniu jego barwy z jasną tarczą Księżyca (który przecież nazywany jest "Srebrnym Globem"). Wierzono, i zresztą wierzy się nadal, że metal ten jest niezawodnym sposobem na zgładzenie likantropa. Dokładnie nie wiadomo dlaczego wilkołaki obawiają się srebra, ale wiele przemawia za specyficzną budową tego pierwiastka i jego właściwościami. Jednak zanim zagłębimy się w rozważania na temat kontaktów srebro-wilkołaki, przyjrzyjmy się paru faktom związanym z tym "księżycowym metalem":
Nazwa: Srebro
Symbol chemiczny: Ag
Liczba atomowa: 47
Masa atomowa: 107,868u
Grupa/okres w tabeli: I pob./V
Izotopy: 107Ag (51,8%), 109Ag (48,2%)
Występowanie
Zawartość srebra w skorupie ziemskiej wynosi około 0,1 g/t, należy więc ono do pierwiastków stosunkowo rzadkich. Srebro występuje prawie wyłącznie w postaci siarczków; znacznie rzadziej spotyka się rudy stanowiące halogenki srebra. Złoża srebra rodzimego, odgrywające dużą rolę do okresu średniowiecza, są dziś prawie całkowicie wyczerpane. Dotyczy to także bogatych złóż południowoamerykańskich, wyeksploatowanych po odkryciu Ameryki przez Hiszpanię. Srebro występuje ponadto, w ilościach na ogół mniejszych niż 0,1%, w wielu rudach siarczkowych, np. rudach miedzi i ołowiu. Srebro jest w związku z tym wytwarzane przez wiele krajów, przy czym na kontynent amerykański przypada ciągle jeszcze przeszło 50% produkcji.
Właściwości fizyczne
Srebro zajmuje pierwsze miejsce wśród metali jako przewodnik ciepła i elektryczności. Daje się dobrze polerować i wykazuje dużą zdolność odbijania światła. Jest miększe i bardziej ciągliwe niż miedz. Duża ciągliwość srebra, jak również miedzi i złota, wiąże się z ich strukturą regularną o najgęstszym ułożeniu atomów.
Otrzymywanie
Czyste rudy srebra zawierające przynajmniej 0,01% Ag poddaje się z reguły, po wzbogaceniu przez flotację, przeróbce metodą cyjankową. Ponieważ Ag(I) tworzy z cyjankiem bardzo trwały kompleks, srebro ługuje się z rudy rozcieńczonym roztworem NaCN, przy czym utlenienie siarczku, np. do tiosiarczanu, umożliwia całkowite rozpuszczenie. Srebro strąca się następnie z roztworu cynkiem (cementacja). Metoda amalgamatowa, odgrywająca jeszcze pewną rolę w wytwarzaniu złota, ma w przypadku srebra znaczenie tylko historyczne. Około 50% srebra otrzymuje się jako produkt uboczny w procesie przeróbki zawierających srebro rud ołowiu, a około 30% - z rud miedzi. Ołów zawierający przynajmniej 0,005% srebra poddaje się przeróbce metodą Parkesa. Ze stopionego ołowiu ekstrahuje się srebro stopionym cynkiem. Wykorzystuje się tu fakt, że ciekły ołów i ciekły cynk nie mieszają się z sobą, a współczynnik podziału srebra między cynk i ołów wynosi około 300. Dla przeprowadzenia ekstrakcji do ołowiu dodaje się około 1% cynku, a krzepnący początkowo podczas oziębiania stop cynk-srebro-ołów jest usuwany z powierzchni. Następnie powtarza się ekstrakcję, dopóki zawartość srebra w ołowiu nie zmaleje do około 0,0005%. Cynk oddziela się przez destylację, a bogaty w srebro stop ołowiu poddaje się kupelacji, przy czym ołów przekształca się, przez ogrzewanie w strumieniu powietrza, w tlenek, natomiast srebro pozostaje w postaci metalu. Z zawierającej srebro miedzi otrzymuje się srebro, obok innych metali szlachetnych, przez obróbkę szlamu anodowego, powstającego podczas elektrolitycznej rafinacji miedzi Dokładne oczyszczanie srebra przeprowadza się, analogicznie jak w przypadku miedzi, elektrolitycznie. Ponieważ zapotrzebowanie na srebro wynosi około 150-200% produkcji bieżącej, odzyskiwanie srebra ma duże znaczenie praktyczne.
Reakcje
Srebro nie jest atakowane przez tlen, stopiony metal wykazuje jednak zdolność rozpuszczania dużych ilości tlenu, które wydzielają się podczas krzepnięcia. Ozon atakuje jednak metal z utworzeniem czarnego AgO. Jest to czuła reakcja na ozon. Czernienie srebrnych przedmiotów na powietrzu, a także np. srebrnych łyżek pod wpływem określonych potraw, jest wynikiem powierzchniowego tworzenia siarczku srebra pod wpływem śladów H2S lub bogatego w siarkę białka w obecności tlenu. Srebro, jako metal szlachetny, nie jest atakowane przez kwasy nie utleniające, jest również odporne na działanie stopionego NaOH. Rozpuszcza się jednak w średnio stężonym kwasie azotowym oraz w gorącym stężonym kwasie siarkowym. Rozpuszcza się również w roztworze cyjanku w obecności tlenu. Jony srebra działają silnie toksycznie na drobnoustroje; już małe stężenia całkowicie hamują wzrost bakterii.
Zastosowanie
Około 1/3 produkcji srebra zużywa się do otrzymywania halogenków srebra do celów fotograficznych. Ponieważ srebro wykazuje większe przewodnictwo elektryczne i odporność na korozję niż miedz, stosuje się je zamiast miedzi do celów specjalnych w elektrotechnice i elektronice (około 25% produkcji), a w przemyśle chemicznym do wykładania zbiorników; ponadto srebro jest używane jako katalizator w procesach oksydacyjnego odwodornienia i utleniania, a także do wyrobu luster. Do innych celów, np. do wytwarzania monet, biżuterii i przedmiotów użytkowych (około 20% zużycia srebra), stosuje się stopy srebra z miedzią, odznaczające się większą twardością niż czyste srebro. Na przykład tzw. srebro standardowe, stosowane jeszcze na początku XX wieku do wyrobu monet, zawiera 92,5% Ag i 7,5% Cu. Inne stopy srebra, np. z Mg, Pd lub Pt, są stosowane w przemyśle elektronicznym.
(fakty pochodzą ze strony: http://republika.pl/uopch/data/pierwiastki/srebro.htm)
Pogląd o skuteczności srebra w starciach z wilkołakami powstał najprawdopodobniej w czasach średniowiecza, kiedy to ludzkość była szczególnie wrażlliwa i podatna na opowieści o potworach, czarownicach, diabłach i demonach, które rzekomo miały ją na ziemi prześladować. Jak by to nie było, srebro okazało się być odwiecznym wrogiem wilkołaków i wpisało się w karty kultury tak samo jak czosnek w przypadku wampirów. Historie o wilkołakach potwierdzają ten fakt - przykładem jest historia Bestii z Gevaudan, w której dopiero użycie srebrnej strzelby z srebrnymi nabojami przyniosło zamierzony skutek, czyli zabiło bestię.Srebro jest główną bronią na wilkołaki, ale równoległe z nim idą jeszcze inne sposoby może nie na zabicie, ale na wyleczenie chorego: ukłucie w czoło (/spuszczenie krwi), nie otwieranie drzwi, zarzucenie fartucha i tym podobne.
Jak pokazuje to wiele filmów i niektóre opowieści wilkołaki wystrzegają się zabójczego dla nich srebra zarówno pod postacią ludzką, jak i zwierzęcą. Nie noszą, ba, nawet nie tykają się srebra, nie trzymają go w domu. Cytat z jednego z filmów dobrze to ukazuje, bo przecież "jaki szanujący się wilkołak miałby w domu srebro"? ("Dog Soldiers") Za to w "wyścigu zbrojeń", jak w skrócie można opisać film "Underworld", mówi się, że srebro owszem zabija, ale niewielka jego dawka (typu jedna kula) może spowolnić przemianę podczas pełni. Lecz srebro nie jest jedynym sposobem na zabicie wilkołaka, ale o tym w dziale "Czym jest wilkołak?".
Podsumowując, srebro nie tylko nadaje się do wyrobu pięknej biżuterii, lekarstw, ale jest również związane ze sferą, z którą wielu ludzi nie chce mieć nic wspólnego, pochopnie (i często niewłaściwie) ją osądzając, a konkretnie z opowieściami o wilkołakach. Szlachetny, ale kryjący w sobie wiele tajmnic, magiczny kruszec, jakim jest srebro, wciąż będzie przyciągało nas swoją księżycową poświatą i z taką samą mocą odstraszało stworzenia nocy, takie jak przykładowo właśnie wilkołaki...
